Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin “Avtomatlaşdırılmış Qida Təhlükəsizliyi” İnformasiya Sistemində (http://aqtis.afsa.gov.az) “Bioloji aktiv qida məhsullarının qeydiyyatı” modulunun tətbiqinə başlanılıb. Ölkədə bioloji aktiv qida məhsullarının istehsalı, idxalı və dövriyyəsi ilə məşğul olan sahibkarlar bu məhsulların qanunvericiliyə uyğun qaydada qeydiyyata alınması üçün müraciətlərini həmin modul vasitəsilə Agentliyə ünvanlaya, eyni zamanda qeydiyyat prosedurunun mərhələləri üzrə müraciətlərinin icra vəziyyətini izləyə bilərlər. Qeyd edirik ki, 2024-cü il 13 mart tarixindən etibarən 1545 adda məhsul qeydiyyata alınaraq Qida Təhlükəsizliyi Reyestrinə daxil edilib. Qeydiyyat müddəti 5 ildir.

İnsulin dirənci, bədən hüceyrələrinin insulin hormonuna düzgün cavab verməməsidir. Sadə desək, bədən insulini düzgün işlədə bilmir və şəkər balansı pozulur. İnsulin dirənci zamanı düzgün qidalanma qaydalarına əməl etmək, xəstəliyin müalicəsində əhəmiyyətli rol oynayır. Qidalanmanı bir neçə istiqamətdə dəyişdirərək yaxşı nəticə almaq olar: •    İlk növbədə iltihab əleyhinə pəhriz tövsiyə olunur. •    Qan şəkərini qəfil yüksəltməyən qidalara üstünlük verilməlidir. •    Yeməklərin arasında uzun müddətli fasilə faydalı ola bilər. Gündəlik kalori qəbuluna diqqət etməklə artıq çəkini azaltmaq da insulin dirəncinin müalicəsində olduqca önəmlidir. İnsulin dirənci zamanı tərəvəzlər, yumurta, balıq, toyuq, zeytun yağı, kefir, qatıq kimi qidalara daha çox üstünlük vermək tövsiyə olunur.

Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin Gəncə-Daşkəsən regional bölməsinin əməkdaşları tərəfindən cari ilin 8 ayı ərzində keçirilən yoxlamalar zamanı 20 ictimai iaşə müəssisəsində texniki normativ hüquqi aktların tələblərinin pozulduğu aşkarlanıb. Bunlardan insan həyatı və sağlamlığı üçün təhlükə yaradan 9 müəssisənin fəaliyyəti nöqsanlar aradan qaldırılanadək məhdudlaşdırılıb. Həmin müəssisələrdən 4-ü tam sağlamlaşdırılaraq, yəni qida obyektinin qida təhlükəsizliyi tələblərinə uyğunluğu təmin edilərək fəaliyyəti bərpa olunub, 5-də isə müvafiq tədbirlər görülməkdədir. Sözügedən müəssisələr aşağıdakılardır:

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin 2025-ci il 21 iyun tarixli sərəncamına əsasən, qida təhlükəsizliyi sahəsində və dövlət qulluğunda səmərəli fəaliyyəti ilə əlaqədar “Tərəqqi” və “Dövlət qulluğunda fərqlənməyə görə” medalları ilə təltif edilən Azərbaycan Respublikası Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) əməkdaşlarına mükafatları təqdim olunub. AQTA sədri Qoşqar Təhməzli əməkdaşlara medalları təqdim edib. Bildirib ki, ölkəmizdə qida təhlükəsizliyinin təmin olunması və bu istiqamətdə nəzarət sisteminin daha da təkmilləşdirilməsi qarşıda duran əsas vəzifələrdəndir. Agentlik sədri əməkdaşlara bu vacib və məsuliyyətli işdə səmərəli xidmət göstərdiklərinə görə təşəkkür edib və bundan sonrakı fəaliyyətlərində uğurlar arzulayıb.

Bərdə rayonu, Ü.Hacıbəyov küçəsində fəaliyyət göstərən, “Bərdə Ticarət” ASC-yə məxsus bazarda Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin əməkdaşları tərəfindən təkrar yoxlama aparılıb. Nəzarət tədbiri zamanı bir sıra nöqsanlar aşkarlanıb. O cümlədən Agentlik tərəfindən bundan əvvəl aparılan yoxlama zamanı qeydə alınan nöqsanlara yenidən yol verildiyi müəyyən edilib.  Baxış zamanı bazarın döşəmə, divar və tavan səthlərinin təmirsiz olduğu, alətlər üçün ayrıca yuma sahəsinin təşkil edilmədiyi, havalandırma sisteminin quraşdırılmadığı, işçilərin gigiyena qaydalarına əməl etmədiyi aşkarlanıb. Faktla bağlı sahibkar barəsində təkrar inzibati protokol tərtib edilib və icrası məcburi göstərişlər verilib.

Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin Şəki-Zaqatala regional bölməsinin əməkdaşları tərəfindən cari ilin 8 ayı ərzində keçirilən yoxlamalar zamanı 96 ictimai iaşə müəssisəsində texniki normativ hüquqi aktların tələblərinin pozulduğu aşkarlanıb. Bunlardan insan həyatı və sağlamlığı üçün təhlükə yaradan 16 müəssisənin fəaliyyəti nöqsanlar aradan qaldırılanadək məhdudlaşdırılıb. Həmin müəssisələrdən 2-si tam sağlamlaşdırılaraq, yəni qida obyektinin qida təhlükəsizliyi tələblərinə uyğunluğu tam təmin edilərək fəaliyyəti bərpa olunub, 14-də isə müvafiq tədbirlər görülməkdədir. Sözügedən müəssisələr aşağıdakılardır:

Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin əməkdaşları Bərdə rayonu, Cəyirli kəndində fəaliyyət göstərən, Rüstəmov Pərviz Qəzənfər oğluna məxsus “Kəlbəcər” kafesində yoxlama keçirib. Baxış zamanı mətbəxdə divar və tavan səthlərinin təmirsiz olduğu, işçi heyətin gigiyena qaydalarına əməl etmədiyi, emal prosesində istifadə olunan suyun filtrdən keçirilmədiyi, müvafiq təmizlik işlərinin görülmədiyi və digər nöqsanlar aşkarlanıb. Faktla bağlı sahibkar barəsində inzibati protokol tərtib edilib və icrası məcburi göstərişlər verilib.

Ümumdünya Heyvan Sağlamlığı Təşkilatının (ÜHST) rəsmi məlumatlarına əsasən, Monqolustanın Dornod vilayətində dabaq xəstəliyi, Sloveniya Respublikasının Cənub-Şərqi Sloveniya, Mərkəzi Sloveniya, Aşağı Posavska, Zasavska regionlarında, Bolqarıstan Respublikasının Sofiya, Qabrovo vilayətlərində blutanq xəstəliyi, Yunanıstan Respublikasının Epir və Qərbi Makedoniya inzibati ərazi vahidində, Liviya Dövlətinin Tripoli dairəsində xırdabuynuzlu heyvanların çiçək xəstəliyi, Portuqaliya Respublikasının Santarem dairəsində, İspaniya Krallığının Andalusiya muxtar icmasında, Norveç Krallığının Nurlann bölgəsində isə yüksək patogen quş qripi xəstəliyi qeydə alınıb. Respublika ərazisinin bu yoluxucu xəstəliklərdən qorunması məqsədilə qeyd olunan ərazilərdən zonalaşma prinsipi nəzərə alınmaqla, müvafiq malların idxalına ÜHST-nin “Quruda yaşayan heyvanların sağlamlıq Məcəlləsi”nə uyğun olaraq Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi tərəfindən müvəqqəti məhdudiyyət tətbiq olunub. Eyni zamanda müvafiq tədbirlərin görülməsi üçün Dövlət Gömrük Komitəsinə müraciət olunub.

Saatlı rayonu, Fətəlikənd kəndində fəaliyyət göstərən, Həsənov Budax İsmayıl oğluna məxsus süd qəbulu məntəqəsində Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin əməkdaşları tərəfindən keçirilmiş yoxlama zamanı bir sıra nöqsanlar müəyyən edilib. Belə ki, müəssisədə temperaturun monitorinqi və qeydiyyatının aparılmadığı, havalandırma sisteminin quraşdırılmadığı, alət və avadanlıqlar üçün təchiz olunmuş yuma sahələrinin tələblərə uyğun təşkil edilmədiyi, müvafiq təmizlik işlərinin görülmədiyi, işçi heyətin gigiyenik təlimlərə cəlb edilmədiyi, qəbul sahəsində döşəmənin asan yuyulub təmizlənən materialla üzlənmədiyi, giriş hissədə dezinfeksiyaedici baryerin mövcud olmadığı və digər nöqsanlar aşkarlanıb. Faktla bağlı nöqsanlar aradan qaldırılanadək müəssisənin fəaliyyəti məhdudlaşdırılıb, rəhbəri inzibati məsuliyyətə cəlb olunub.

Bakıda “Bitki mühafizə vasitələri, aqrokimyəvi maddələr, o cümlədən davamlı üzvi çirkləndiricilərin beynəlxalq ticarəti” mövzusunda maarifləndirici seminar keçirilib. Dövlət Gömrük Komitəsinin təşkilatçılığı ilə baş tutan tədbirdə Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin nümayəndələri, pestisid və aqrokimyəvi maddə idxalçıları iştirak edib. Seminarda “Bitki sağlamlığı haqqında” yeni qanun layihəsində bitki mühafizə vasitələri və aqrokimyəvi maddələrlə bağlı nəzərdə tutulan dəyişikliklər barədə ətraflı məlumat verilib. Layihədə nəzərdə tutulan yeniliklərin idxal proseslərinə tətbiqi, beynəlxalq ticarətdə mövcud tənzimləmələr və bu sahədə şəffaflığın artırılmasına dair izahlar edilib. Sonda müzakirələr aparılıb, sahibkarları maraqlandıran suallar cavablandırılıb.