Giriş
Ölkəmizdə xırdabuynuzlu heyvanların taun xəstəliyi ilə bağlı sahə simulyasiya təlimləri keçirilib
21 İyul 2022 16:03
Ümumdünya Heyvan Sağlamlığı Təşkilatının (ÜHST) qaydalarına uyğun olaraq, xırdabuynuzlu heyvanların taunu xəstəliyindən azad ölkələr və ya ölkə daxilində müəyyən edilmiş zonalar xüsusi olaraq təşkilat tərəfindən tanınmalıdır. Hazırda dünyanın 58 ölkəsi xırdabuynuzlu heyvanların taununda azad ölkələrin siyahısına daxildir. Ölkəmizin də xəstəlikdən azad status alaraq qeyd edilən siyahıya daxil edilməsi istiqamətində işlər aparılır.
Ölkəmizdə sözügedən status ÜHST tərəfindən tanındıqdan sonra ixrac və tranzit daşımalar üzrə xəstəliklə əlaqədar məhdudiyyətlər aradan qaldırılacaq. Bu məqsədlə tərtib edilmiş “Xırdabuynuzlu heyvanların taun xəstəliyinə qarşı komkpleks tədbirlər planı”na əsasən, 2022-ci il 20-21 iyul tarixlərində Şabran rayonunda masaətrafı və sahə simulyasiya təlimləri keçirilib.
Simulyasiya təlimlərində xəstəliyə şübhəli halın araşdırılması, səyyar epizootoloji və laborator tədqiqatların aparılması, xəstə heyvanların təcrid edilərək zərərsizləşdirilməsi, cari və son dezinfeksiya və digər baytarlıq-sanitariya tədbirlərinin aparılması kimi prosedurlar sınaqdan keçirilib. Tədbir çərçivəsində əhalinin məlumatlılığının və xəstəlik üzrə bilik səviyyəsinin artırılması istiqamətində fəaliyyətlər icra edilib və maarifləndirici materiallar paylanıb.
Təlimlər ÜHST-in rəsmi internet saytında yayımlanaraq bu istiqamətdə respublikamızda tətbiq edilən təcrübə barədə məlumat verilib ki, bu da sözügedən təcrübənin digər ölkələrdə də tətbiq edilməsinə şərait yaradır.
Qeyd edək ki, xırdabuynuzlu heyvanların taunu qoyun və keçilərin yüksək kontagioz xəstəliyi olmaqla, əsasən iti və yarımiti gedişə malikdir. Xəstəliyə, həmçinin dağ qoyunu və keçisi, ceyran, cüyür və bu kimi digər vəhşi gövşəyən heyvanlar da həssasdırlar.
Xırdabuynuzlu heyvanların taunu insanlara yoluxmasa da, ciddi iqtisadi itkilərə səbəb ola bilər. Belə ki, xəstəliyə yoluxma hallarında bəzən xırdabuynuzlu heyvanların tələfatı 100% həddinə çatır ki, bu da xırdabuynuzlu heyvanlar yetişdirilən təsərrüfatların ləğv olunması, qoyunçuluq istehsalının pozulması və qoyunçuluq məhsullarının ticarət dövriyyəsində maneələrin yaranması, habelə sahibkarların maddi rifahının pisləşməsi ilə nəticələnir.
Məlumat üçün bildiririk ki, xırdabuynuzlu heyvanların taunu Azərbaycan Respublikasında indiyə qədər baş verməyib. Buna görə də, xəstəliklə bağlı epizootik vəziyyət ölkədə tarixi olaraq stabildir. Son beş ildə sistematik olaraq heyvandarlıq təsərrüfatlarında və təbiət ərazilərində aparılmış epizootoloji və seroloji monitorinqlərdə də xəstəliyin törədicisi rast gəlinməyib. Bu da epizootik stabilliyin qorunub saxlanıldığını göstərir.
Oxşar xəbərlər
Ölkə üzrə heyvanların identikləşdirilməsi genişləndiriləcək – Dövlət Proqramı
Prezidentin Sərəncamı ilə təsdiq edilən “Azərbaycan Respublikasında qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə dair 2027–2032-ci illər üçün Dövlət Proqramı”nda heyvanların identikləşdirilməsi və məlumatların Avtomatlaşdırılmış Qida Təhlükəsizliyi İnformasiya Sisteminə (AQTİS) daxil edilməsi nəzərdə tutulur. Prosesin icrası ilə heyvan sağlamlığına nəzarət gücləndiriləcək və heyvan mənşəli məhsulların izlənilməsi təmin olunacaq. Bu çərçivədə heyvan sahibləri və fermerlər identikləşdirilmə prosesinin vacibliyi və tələbləri barədə məlumatlandırılacaq, müvafiq təlimlər keçiriləcək. Dövlət Proqramında heyvanların identifikasiyası və qeydiyyatı ilə bağlı rəqəmsal imkanların inkişafına da xüsusi diqqət yetirilir. Sənəddə Heyvanların İdentifikasiyası və Qeydiyyatı Sisteminin (HİQS) əhatə dairəsinin genişləndirilməsi və funksionallığının artırılmasının heyvan sağlamlığı və biotəhlükəsizliyin təmin olunması baxımından əhəmiyyəti vurğulanır. Sistem heyvanların düzgün qeydiyyatını, sağlamlıq vəziyyətinin izlənilməsini və müvafiq tədbirlərin vaxtında həyata keçirilməsini dəstəkləyir.
Sahibsiz heyvanların sığınacaqla təmin edilməsi istiqamətində tədbirlər həyata keçiriləcək
“Azərbaycan Respublikasında qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə dair 2027–2032-ci illər üçün Dövlət Proqramı”nda heyvan sağlamlığı və biotəhlükəsizliyə nəzarət sisteminin təkmilləşdirilməsi istiqamətində sahibsiz heyvanların sığınacaqlarla təmin edilməsi ilə bağlı tədbirlərin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Azərbaycan Respublikası Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin Heyvan sağlamlığı və bioloji təhlükəsizlik şöbəsinin müdiri, respublikanın baş dövlət baytarlıq müfəttişi Qalib Əbdüləliyev Dövlət Proqramında nəzərdə tutulan tapşırıqların icrası ilə bağlı məsələlərə aydınlıq gətirib. Ətraflı:
Aldığımız ətin mənşəyini necə öyrənə bilərik? - VİDEO
Heyvan mənşəli məhsulların təhlükəsizliyinin təmin olunmasında heyvanların identifikasiyası və izlənilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Belə ki, heyvan doğulduğu andan etibarən onun fərdi identifikasiyası aparılır. Əldə olunan məlumatlar Avtomatlaşdırılmış Qida Təhlükəsizliyi İnformasiya Sistemində (AQTİS) qeydiyyata alınır. Sistem vasitəsilə heyvanın saxlanıldığı təsərrüfat, onunla bağlı həyata keçirilən baytarlıq tədbirləri barədə məlumatların izlənilməsi təmin edilir. Bu, heyvanın təsərrüfatdan bazara və kəsim məntəqəsinə qədər hərəkətinin izlənilməsinə imkan yaradır. İdentifikasiya və izlənilmə sistemi heyvan xəstəliklərinin vaxtında aşkarlanması və qarşısının alınması, baytarlıq tədbirlərinə nəzarətin gücləndirilməsi, həmçinin heyvan mənşəli məhsulların təhlükəsizliyinin təmin olunması baxımından əhəmiyyətlidir. Beləliklə, istehlakçının aldığı ətin mənşəyi ilə bağlı məlumatın geriyə doğru izlənilməsi heyvanın yetişdirildiyi təsərrüfata qədər mümkündür. Bu imkanın əsasını isə heyvanların identifikasiyası təşkil edir. Daha ətraflı:
