7 İyun - Ümumdünya Qida Təhlükəsizliyi Günüdür
7 İyun 2024 09:13
7 İyun - Ümumdünya Qida Təhlükəsizliyi Günüdür. Artıq altıncı dəfə qlobal səviyyədə qeyd olunan xüsusi günün builki fəaliyyət planı “Qida təhlükəsizliyi: gözlənilməz hallara hazır ol” şüarı üzərində qurulub.
Bu əlamətdar gün Birləşmiş Millətlər Təşkilatının 2018-ci il 20 dekabr tarixli qərarına əsasən, qida ilə bağlı risklərin insan sağlamlığı ilə yanaşı, ümumilikdə dünya iqtisadiyyatına vurduğu mənfi təsir nəzərə alınaraq təsis edilib.
Hazırda 188 ölkə beynəlxalq qida ticarətində istehlakçıların sağlamlığının qorunması və ədalətli ticarətin təmin olunmasında mühüm rol oynayan Kodeks Alimentarius beynəlxalq qida standartları, təlimatları və tətbiqetmə qaydaları üzrə əməkdaşlıq edir. Ümumdünya Qida Təhlükəsizliyi Günü də məhz BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatı, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının və Kodeks Alimentariusun birgə tərəfdaşlığı çərçivəsində qeyd olunur.
Qida təhlükəsizliyinin təmin olunması qida zəncirində iştirak edən hər kəsin işidir. Yalnız bu yolla süfrəmizdə olan qidanın təhlükəsizliyini təmin etmək mümkündür. Lakin qida təhlükəsizliyini risk altında qoyan gözlənilməz hallar da baş verə bilər. Belə ki, qida təhlükəsizliyi qaydalarının pozulması təbii fəlakətlər kimi qlobal səviyyəli böhranlar, idxal olunmuş məhsullarda zərərvericilərin aşkarlanması, restoranlarda qida məhsullarının çirklənməyə məruz qalması və ya evdə elektrik kəsintisi kimi kiçik hadisələrlə qarşıya çıxa bilər.
Qida təhlükəsizliyi ilə bağlı gözlənilməz hallara hazırlıqlı olmaq üçün tənzimləmə və nəzarət funksiyalarını həyata keçirən orqanlar qida təhlükəsizliyi sahəsində böhran vəziyyətlərinin idarə olunmasına dair qanunvericiliyi və qida nəzarət sistemlərini təkmilləşdirməklə, monitorinq və yoxlamalar həyata keçirməklə, qida zənciri subyektləri və ictimaiyyətlə sıx əlaqədə olmaqla ümumi vəziyyəti nəzarətdə saxlaya bilər. Qida zənciri subyektlərinin üzərinə düşən öhdəlik isə müəssisə daxilində qida təhlükəsizliyinə daxili nəzarət sistemini və istehlakçılarla məlumat mübadiləsini inkişaf etdirmək, istehsalatda baş verən xoşagəlməz hallar nəticəsində əldə olunmuş təcrübələri digər qida zənciri subyektləri ilə bölüşməkdən ibarətdir. İstehlakçılar isə hər hansı bir qida təhlükəsizliyi ilə əlaqədar gözlənilməz hal baş verdikdə, bununla bağlı hansı addımlar atmalı olduqlarını bilməlidirlər.
Qeyd edək ki, “Qida nəzarəti sisteminin qiymətləndirilməsi aləti” adlı layihə çərçivəsində ölkədə aparılan qiymətləndirmə nəticəsində FAO-nun və ÜST-nin müəyyənləşdirdiyi ideal sistemlərin böhran vəziyyətlərinə hazırlıqlı olmaq da daxil olmaqla 25 səriştəsinin (kompetensiya) hər birinin respublikadakı mövcud qida təhlükəsizliyi sistemi üzrə işlək olduğu aşkarlanmışdır. Bu isə mövcud qida təhlükəsizliyi sisteminin beynəlxalq təşkilatlar tərəfindən müəyyən edilmiş standart və tələblərə uyğunluğunun göstəricisidir.
Oxşar xəbərlər
AQTA sədri Şəmkirdə istixana təsərrüfatlarında olub
Azərbaycan Respublikası Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) sədri Qoşqar Təhməzli Şəmkir rayonunda fəaliyyət göstərən “Shamkir Greenhouse” MMC və “AM Brothers Agro” MMC-nin istixana təsərrüfatlarında olub.
Ölkədə fəaliyyətinə icazə verilən heyvan bazarlarının sayı 22-ə çatdı - VİDEO
Qazax və Gədəbəy rayonlarında yerləşən heyvan bazarlarının biotəhlükəsizlik, həmçinin müasir standartlara uyğun yenidənqurma və abadlaşdırma işlərindən sonra fəaliyyətinə icazə verilib. Belə ki, bazarların giriş-çıxış qapısında dezbaryerlər quraşdırılıb, baytarlıq nəzarəti zamanı xəstəlik əlamətləri aşkar edilən heyvanların digər heyvanlardan təcrid olunaraq saxlanılması məqsədilə xüsusi izolyatorlar tikilib.
Ölkənin 33 rayon və şəhərində müasir heyvan kəsimi məntəqələri qurulmalıdır - VİDEO
Ət və ət məhsullarının təhlükəsizliyinin təmin edilməsi baxımından heyvanların kəsiminin müvafiq baytarlıq-sanitariya və sanitariya-gigiyena tələblərinə cavab verən ixtisaslaşdırılmış kəsim məntəqələrində həyata keçirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi (AQTA) tərəfindən aparılan monitorinqlər göstərir ki, hazırda ölkənin 33 rayon və şəhərində heyvan kəsimi məntəqəsi ya mövcud deyil, ya da fəaliyyət göstərmir. Əhalinin sıx məskunlaşdığı bu bölgələrdə heyvan kəsimi məntəqələrinin mövcud olmaması heyvanların kəsiminin əksər hallarda küçələrdə, yol kənarlarında həyata keçirilməsinə şərait yaradır. Bu da öz növbəsində kəsim prosesinin, eləcə də əldə olunan ət və ət məhsullarının təhlükəsizliyinə nəzarətin təmin edilməsində birbaşa çətinliklər yaradır.
- Qida obyektləri
- Qida subyektləri
- Qida məhsulları ilə təmasda olan material və məmulatların istehsalını və emalını həyata keçirən obyektlər
- Xarici qida obyektləri
- Məhsullar
- Pestisidlər, bioloji preparatlar və aqrokimyəvi maddələr
- Baytarlıq preparatları
- Təhlükəli məhsulların reyestri
- Qida məhsullarının təhlükəli hesab edilməsinə əsas verən halların açıq reyestri
Giriş