Giriş
Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin heyvan kəsimi və heyvan mənşəli məhsulların istehsalı ilə məşğul olan sahibkarlara MÜRACİƏTİ
11 Sentyabr 2021 12:37
Məlum olduğu kimi, ölkədə bioloji təhlükəsizliyin təmin edilməsi və heyvan mənşəli məhsullar üzərində qida təhlükəsizliyi nəzarəti mexanizmlərinin yaradılması məqsədilə “Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalı və emalına dair Strateji Yol Xəritəsi”ndə və “Azərbaycan Respublikasında qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə dair 2019-2025-ci illər üçün Dövlət Proqramı”nda heyvanların identifikasiyası və qeydiyyatı sisteminin (HİQS) formalaşdırılması və ölkə ərazisində mərhələləli şəkildə tətbiqi nəzərdə tutulmuşdur. Hazırda HİQS-in proqram təminatı və dizaynı üzərində işlər görülür və cari ilin sonuna qədər sistemin seçilmiş pilot ərazidə sınaqdan keçirilməsi nəzərdə tutulmuşdur.
HİQS bütün kənd təsərrüfatı heyvanlarının (ilkin mərhələdə iribuynuzlu heyvanların və atların) identikləşdirilərək qeydiyyata alınması ilə yanaşı, hər bir heyvanın və heyvandarlıq məhsulunun “fermadan süfrəyədək” izlənməsinə imkan verdiyi üçün qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsi baxımından müstəsna əhəmiyyətə malikdir. Sistem heyvan mənşəli məhsulun hansı təsərrüfatdan çıxdığı, neçə nömrəli heyvanın ətindən, yaxud südündən hazırlandığı, hansı istehsal müəssisəsində emal olunduğu barədə məlumatı, həmçinin digər zəruri məlumatları özündə əks etdirəcək. Heyvanda tətbiq edilmiş peyvəndlər, habelə müalicəvi və profilaktik məqsədlə istifadə edilmiş baytarlıq preparatları və sair barədə məlumatlar da həmin sistemdə yer alacaqdır.
Bundan əlavə, “Heyvan kəsimi fəaliyyətinin tənzimlənməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2018-ci il 11 iyun tarixli Sərəncamının icrası ilə əlaqədar ölkə ərazisində qanunsuz heyvan kəsiminin qarşısının alınması, baytarlıq-sanitariya və sanitariya-gigiyena tələblərinə uyğun müasir kəsim məntəqələrinin yaradılması istiqamətində görülən ardıcıl işlər nəticəsində standartlara cavab verən kəsim yerlərinin sayı 12-dən 66-ya çatdırılmışdır və bu proses davam etməkdədir. Ölkədə həyata keçirilən təsirli tədbirlərlə yanaşı, beynəlxalq təşkilatlarla da intensiv işlər aparılmış, bunun sayəsində diri heyvan və heyvan mənşəli məhsulların sağlamlığına nəzarət sahəsində ölkədə şəffaf hesabatlılıq sistemi yaradılmışdır. Nəticə etibarilə, Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi Ümumdünya Heyvan Sağlamlığı Təşkilatı və Avropa İttifaqının müvafiq qurumları ilə qarşılıqlı etimad münasibətləri qurmuşdur.
Aparılan məqsədyönlü tədbirlərin nəticəsidir ki, artıq gön-dəri materialının ilkin işlənilmiş və emal edilmiş formada Avropa İttifaqı ölkələrinə ixrac edilməsi üçün bir sıra müəssisələr İttifaqın Ticarətə Nəzarət və Ekspert Sistemində müvəffəqiyyətlə qeydiyyata alınmışdır. Hazırda arıçılıq məhsullarının Avropa ölkələrinə ixrac edilməsi üçün müvafiq icazələrin alınması istiqamətində işlər aparılır. İstehsal və emal müəssisələrində baytarlıq-sanitariya və sanitariya-gigiyena tələblərinin yerinə yetirilməsi istehsalın effektivliyini və məhsulların insan istehlakı üçün təhlükəsiz olmasını təmin etməklə yanaşı, hər bir istehsal müəssisəsinin ixrac imkanlarının formalaşmasına da şərait yaradacaqdır.
İstehsal edilən heyvan mənşəli ərzaq məhsullarının və xammalın təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və onların ixracındakı maneələrin aradan qaldırılması məqsədilə sözügedən məhsulların istehsalının idxalçı ölkələrin tələbləri nəzərə alınmaqla beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırılması tələb olunur. Agentlik qeyd olunan tələblərin yerinə yetirilməsinə uyğun şərait yaradılması üçün sahibkarlıq subyektlərinə öz səlahiyyətləri daxilində hər cür kömək göstərməyə hazır olduğunu bildirir.
Oxşar xəbərlər
Sahibsiz heyvanların sığınacaqla təmin edilməsi istiqamətində tədbirlər həyata keçiriləcək
“Azərbaycan Respublikasında qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə dair 2027–2032-ci illər üçün Dövlət Proqramı”nda heyvan sağlamlığı və biotəhlükəsizliyə nəzarət sisteminin təkmilləşdirilməsi istiqamətində sahibsiz heyvanların sığınacaqlarla təmin edilməsi ilə bağlı tədbirlərin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Azərbaycan Respublikası Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin Heyvan sağlamlığı və bioloji təhlükəsizlik şöbəsinin müdiri, respublikanın baş dövlət baytarlıq müfəttişi Qalib Əbdüləliyev Dövlət Proqramında nəzərdə tutulan tapşırıqların icrası ilə bağlı məsələlərə aydınlıq gətirib. Ətraflı:
Aldığımız ətin mənşəyini necə öyrənə bilərik? - VİDEO
Heyvan mənşəli məhsulların təhlükəsizliyinin təmin olunmasında heyvanların identifikasiyası və izlənilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Belə ki, heyvan doğulduğu andan etibarən onun fərdi identifikasiyası aparılır. Əldə olunan məlumatlar Avtomatlaşdırılmış Qida Təhlükəsizliyi İnformasiya Sistemində (AQTİS) qeydiyyata alınır. Sistem vasitəsilə heyvanın saxlanıldığı təsərrüfat, onunla bağlı həyata keçirilən baytarlıq tədbirləri barədə məlumatların izlənilməsi təmin edilir. Bu, heyvanın təsərrüfatdan bazara və kəsim məntəqəsinə qədər hərəkətinin izlənilməsinə imkan yaradır. İdentifikasiya və izlənilmə sistemi heyvan xəstəliklərinin vaxtında aşkarlanması və qarşısının alınması, baytarlıq tədbirlərinə nəzarətin gücləndirilməsi, həmçinin heyvan mənşəli məhsulların təhlükəsizliyinin təmin olunması baxımından əhəmiyyətlidir. Beləliklə, istehlakçının aldığı ətin mənşəyi ilə bağlı məlumatın geriyə doğru izlənilməsi heyvanın yetişdirildiyi təsərrüfata qədər mümkündür. Bu imkanın əsasını isə heyvanların identifikasiyası təşkil edir. Daha ətraflı:
Ölkədə fəaliyyətə başlayan heyvan bazarlarının sayı 20-yə çatıb
Cəlilabad və Zaqatala rayonlarında yerləşən heyvan bazarlarının biotəhlükəsizlik, həmçinin müasir standartlara uyğun yenidənqurma və abadlaşdırma işlərindən sonra fəaliyyətinə icazə verilib. Belə ki, bazarların giriş-çıxış qapısında dezbaryerlər quraşdırılıb, baytarlıq nəzarəti zamanı xəstəlik əlamətləri aşkar edilən heyvanların digər heyvanlardan təcrid olunaraq saxlanılması məqsədilə xüsusi izolyatorlar tikilib. Bazar əraziləri asfaltlanıb, heyvanların rahat və təhlükəsiz hərəkətini təmin etmək məqsədilə rampalar və çardaqlar quraşdırılıb. Eyni zamanda, baytar həkimlərin nəzarəti həyata keçirməsi üçün xüsusi məntəqə yaradılıb. Aparılan qiymətləndirmə nəticəsində heyvan bazarında bioloji təhlükəsizlik və dövlət baytarlıq nəzarətinin həyata keçirilməsi üçün zəruri şəraitin yaradıldığı müəyyən edilib. Bundan başqa yeni tikilən və yenidən qurulan heyvan bazarlarında identifikasiya sisteminin tətbiqi üçün də şərait təmin olunub. Bu sistem heyvanların təsərrüfatlar arasında, eləcə də təsərrüfatlardan kəsimxanalara qədər izlənilməsinə imkan verir. Qeyd edək ki, ölkə üzrə artıq 20 heyvan bazarı AQTA Kollegiyasının 50 nömrəli Qərarı ilə təsdiq edilmiş “Heyvan bazarlarına dair baytarlıq-sanitariya norma və qaydaları”na uyğun yenidən qurularaq istifadəyə verilib. Hazırda ölkənin bir sıra heyvan bazarlarında yenidənqurma və abadlaşdırma işləri davam etdirilir. Link:
